Wzywać karetkę należy wyłącznie w sytuacjach bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia. Nie zawsze jednak jesteśmy w stanie ocenić powagę sytuacji. Wtedy możemy zadzwonić na pogotowie i skonsultować się z dyspozytorem – nawet jeśli nie przyjmie wezwania, powie, co robić.

W jakich przypadkach należy dzwonić na pogotowie.

Nagła utrata przytomności

Zawsze jest wskazaniem do wezwania karetki. "Nawet jeśli pacjent po chwili się ocknie i będzie przekonywał, że nic mu nie jest, należy wezwać pogotowie" – podkreśla ratownik pogotowia.

Jeśli utracie przytomności towarzyszą zaburzenia wzroku, mowy, niedowład kończyny lub obu kończyn po tej samej stronie, może to oznaczać udar mózgu. Wówczas chory jak najprędzej powinien trafić do szpitala.

Ból w klatce piersiowej

Nie zawsze oznacza zawał serca, jednak nie należy go lekceważyć. W takiej sytuacji dyspozytor zapyta najprawdopodobniej, jaki to rodzaj bólu – piekący, rozpierający, kłujący, czy promieniuje, w jakim kierunku. Ból promieniujący jest charakterystyczny dla zawału, wtedy jak najszybciej trzeba wezwać karetkę i ograniczyć wysiłek.

"Najlepiej gdy chory przyjmie pozycję przeciwwstrząsową – półleżącą" – radzi ratownik.

Drgawki

Wskazaniem do wezwania na pogotowia są wszelkie drgawki. Mogą być one objawem różnych schorzeń, np. udarów.

Drgawki mogą być groźne przy padaczce, jeśli nie mamy do czynienia z jednym krótkim napadem, tylko kilkoma powtarzającymi się, stanowi to zagrożenie życia – może dojść do uszkodzenia mózgu.

Ratownicy podkreślają, że przy ataku drgawek nie należy choremu niczego wsadzać w zęby (to często popełniany błąd), a jedynie zabezpieczyć głowę – podłożyć pod nią coś miękkiego i przytrzymywać.

Złamania

Pogotowie wzywamy w przypadku złamań kości długich – ud, podudzi, ramion. Wskazaniem do wezwania karetki są również złamania otwarte, czyli takie, w których kość przebiła skórę.

Krwawienia

Zwłaszcza w przypadku krwawień tętniczych należy jak najszybciej wezwać pogotowie. Wskazaniem są także krwawienia z przewodu pokarmowego – krwawe biegunki i wymioty.

Bóle brzucha

Ostre bóle brzucha, które nie mijają po środkach przeciwbólowych, również mogą oznaczać konieczność wezwania karetki.

Wiele zależy od tego, w którym miejscu występują. Ból oznaczający atak wyrostka robaczkowego zaczyna się po prawej stronie powyżej pachwiny. Często ból pojawia się też po lewej stronie, pod żebrami. Może oznaczać ostre zapalenie trzustki i również kwalifikuje się do natychmiastowego leczenia.

Gorączka

Karetkę należy wezwać, jeśli u dzieci pojawiają się drgawki gorączkowe. U dorosłego – jeśli temperatura powyżej 39 stopni utrzymuje się od kilku dni i nie da jej się zbić – jest to również wskazaniem do wezwania karetki. Szczególnie gdy gorączce towarzyszą inne objawy – np. bóle brzucha, zmiany na skórze. Ratownicy przypominają, że wysoka gorączka i wybroczyny na skórze mogą być objawami sepsy.

Cukrzyca

W przypadku tej choroby nierzadko zdarzają się utrata przytomności lub zaburzenia świadomości w wyniku hipoglikemii (spadku cukru). Chorzy są wówczas zazwyczaj bladzi i zlani charakterystycznym, lepkim potem.

Jeśli pacjent jest przytomny i mówi, że ma cukrzycę, można podać mu np. cukierka (zazwyczaj chorzy noszą je w kieszeniach) albo słodki napój. Należy jednak pamiętać, że absolutnie nie wolno niczego podawać osobie nieprzytomnej. W takim przypadku poziom cukru może być uregulowany jedynie w szpitalu.