Immunoterapia alergenowa, zwana odczulaniem, to jedna z metod leczenia alergii. Prowadzi ona do znacznego zmniejszenia wrażliwości na czynniki uczulające, a w efekcie do zmniejszenia nasilenia objawów alergii lub całkowitego ich ustąpienia. Należy pamiętać, że nieleczona alergia może prowadzić do rozwoju astmy.

W leczeniu alergii stosowane są głównie trzy metody postępowania. Chory może unikać alergenu, co niekiedy jest niemożliwe, np. w przypadku uczulenia na pyłki kurzu lub pyłki roślin. Druga metoda to farmakoterapia, czyli stosowanie leków przeciwalergicznych, które łagodzą objawy. Jednak odstawienie leków powoduje nawrót objawów.

Coraz powszechniejszą metodą staje się odczulanie, czyli uczenie układu odpornościowego prawidłowych reakcji. Ta metoda przynosi efekty na długi czas - nasilenie objawów zmniejsza się lub objawy zupełnie ustępują.

Nie u wszystkich jednak immunoterapia może być stosowana; ta metoda zalecana jest dzieciom dopiero powyżej piątego roku życia. Ponadto terapii tej nie stosuje się w przypadku występowania m.in. chorób autoimmunologicznych i złośliwych nowotworów, ciężkiej postaci astmy oskrzelowej, ciąży, a także podczas przyjmowania niektórych leków.

infografika - alergia

Odczulanie: pierwsze kroki

Według przewodniczącego Polskiej Federacji Stowarzyszeń Chorych na Astmę, Choroby Alergiczne i Przewlekłe Obturacyjne Choroby Płuc dr. Piotra Dąbrowieckiego, immunoterapia alergenowa to najskuteczniejsza metoda leczenia alergii, np. po jej zastosowaniu na 10 pacjentów uczulonych na pyłki, dziewięciu odczuwa znaczną poprawę albo ustąpienie objawów.

Jak radzi specjalista chorób wewnętrznych i alergologii dr Katarzyna Wrotek, odczulanie należy rozpocząć od konsultacji z lekarzem, który na podstawie wywiadu ustali, kiedy i w jakich okolicznościach dochodzi do nasilenia alergii oraz czy nie ma przeciwskazań do odczulania np. cukrzycy typu 1 lub choroby tarczycy.

Lekarz alergolog może podjąć decyzję o wyborze tej formy terapii, gdy objawy choroby stają się uciążliwe, burzliwe, nawracają, stają się przewlekłe.

Proces odczulania można rozpocząć po wykonaniu testów alergicznych: z krwi na obecność przeciwciał IgE oraz testów skórnych. Istotne jest wybranie czasu rozpoczęcia terapii. Chodzi o taki moment, gdy w otoczeniu pacjenta alergenu jest mniej lub nie ma go w ogóle. W przypadku alergii sezonowych np. na pyłki roślin, łatwo jest określić taki moment.

W przypadku alergii całorocznej to lekarz wraz z pacjentem powinien ustalić, w jakich miesiącach alergia jest najbardziej, a w jakich - najmniej dokuczliwa. - Zwykle osoby z alergią na roztocza lepiej czują się latem, natomiast ci uczuleni na grzyby pleśniowe - zimą - wyjaśnia dr Wrotek.

Odczulanie: tylko pod kontrolą

Pierwsze trzy miesiące odczulania są najbardziej intensywne, ponieważ szczepionkę należy przyjmować co tydzień. Pacjent przyjmuje stopniowo coraz większe dawki alergenu, aż do osiągnięcia dawki maksymalnej, dobrze przez niego tolerowanej.

Odczulanie może odbywać się metodą podskórną - w formie zastrzyku podawanego w gabinecie lub metodą podjęzykową - w postaci tabletek lub kropli przyjmowanych przez pacjenta w domu. W dniu szczepienia nie wolno pić alkoholu, narażać się na wysiłek fizyczny i na działanie wysokiej temperatury (sauna, opalanie, gorące kąpiele).

Kolejne miesiące odczulania są mniej intensywne, ponieważ szczepionkę przyjmuje się co cztery-sześć tygodni. Ta faza leczenia może trwać kilka lat.

Ponieważ każde podanie alergenu stwarza ryzyko nadmiernej reakcji, dlatego tak ważne jest prowadzenie terapii pod opieką specjalistyczną.

Wskazówki dotyczące odczulania można znaleźć na stronie internetowej Federacji.

Możesz ocenić ten artykuł: