Atakuje zwykle mężczyzn po 45. roku życia i według danych Krajowego Rejestru Nowotworów jest drugim - po raku płuca - najczęściej występującym nowotworem. Rak prostaty, bo o nim mowa jest też drugą przyczyną zgonów wśród chorób nowotworowych.

Rak prostaty, zwany także rakiem stercza lub rakiem gruczołu krokowego, to nowotwór atakujący właśnie gruczoł krokowy – narząd wielkości kasztana położony poniżej pęcherza moczowego.

W ostatnich dziesięciu latach liczba mężczyzn, u których co roku wykrywa się ten nowotwór wzrosła dwukrotnie - z około pięciu do prawie dziesięciu tysięcy. Wzrosła też liczba zgonów z tego powodu - z trzech do ponad czterech tysięcy.

Przyczyny i objawy

Nieznane są jeszcze w pełni przyczyny zachorowania na raka prostaty, wiadomo, że czynnikami ryzyka są: wiek, pochodzenie etniczne (rzadko występuje np. u Azjatów) oraz obciążenie dziedziczne.

Wczesne postaci raka prostaty często przebiegają bez żadnych objawów. Zaniepokojenie powinny jednak wzbudzić: częste i utrudnione oddawanie moczu (także w nocy), krew w moczu lub nasieniu, zaburzenia erekcji. Wyczuleni na problem powinni być też mężczyźni, którzy wiedzą, że na raka prostaty zachorowali w młodym wieku ich krewni, szczególnie ojciec i brat.

– Jeśli odpowiednio wcześnie podejmiemy świadomą decyzję o sprawdzeniu stanu swojego zdrowia, damy sobie szansę na wykrycie nowotworu w fazie, w której można leczyć go radykalnie i skutecznie - podkreśla dr Iwona Skoneczna z Centrum Onkologii w Warszawie. Dodaje, że wcześnie wykryty nowotwór prostaty jest całkowicie wyleczalny.

Pierwsze badania

Gdy zauważymy niepokojące objawy, należy zgłosić się do lekarza urologa, który przeprowadzi podstawowe badania w kierunku nowotworu gruczołu krokowego. Są to: badanie palcem przez odbyt (tzw. badanie per rectum) i test PSA.

– Badanie "per rectum" nie jest może przyjemne, ale trwa bardzo krótko. Dodatkowym badaniem, które pomaga nam zwrócić uwagę na pacjentów wymagających opieki, jest badanie krwi z oznaczeniem antygenu sterczowego PSA – mówi dr Skoneczna.

Jeśli lekarz będzie podejrzewał raka prostaty, może zlecić biopsję, by pobrać fragment tkanek do badań histopatologicznych. Ponadto w diagnostyce raka prostaty wykorzystuje się USG transrektalne, a w przypadku podejrzenia przerzutów – m.in. badanie rentgenowskie.

Leczenie

W terapii raka prostaty wykorzystuje się m.in.: radioterapię i chemioterapię. Stosowane są też metody chirurgiczne - operacja, polegająca na usunięciu całego gruczołu krokowego zanim nastąpią przerzuty.

Od 1 stycznia 2014 r. zgodnie z nową listą refundacyjną chorym na zaawansowanego raka prostaty finansowany jest także lek hormonalny nowej generacji - octan abirateronu.

– Finansowanie tego leku oznacza możliwość leczenia chorych, którym dotąd nie mieliśmy już nic do zaoferowania – podkreśla prof. Piotr Wysocki z Oddziału Chemioterapii Wielkopolskiego Centrum Onkologii w Poznaniu.

Profilaktyka

Obecnie nie ma w Polsce ogólnopolskiego programu profilaktycznych badań przesiewowych w kierunku raka prostaty. Jest to zgodne z zaleceniami Europejskiego Towarzystwa Urologicznego, które zaleca raczej edukację prozdrowotną mężczyzn.

Do czynników profilaktycznych we wszystkich nowotworach onkologicznych zalicza się utrzymywanie prawidłowej masy ciała, aktywność fizyczną i sposób odżywiania. Szczególne ważne jest zmniejszenie spożycia tłuszczów zwierzęcych na rzecz owoców, kasz, wyrobów mącznych i jarzyn.

Możesz ocenić ten artykuł: