Najczęstszym problemem zdrowotnym występującym w okolicach biodra jest zwyrodnienie stawu biodrowego. Polega ono na stopniowym i nieodwracalnym niszczeniu tkanek wchodzących w skład stawu. Tkanki łączne stopniowo tracą swoje właściwości amortyzujące i minimalizujące tarcie. W wyniku tych procesów na głowie kości udowej i w panewce stawowej powstają wyrośla kostne, które ograniczają zakres ruchu i dodatkowo przyspieszają niszczenie stawu.

Przyczyny

Przyczyny zwyrodnienia stawu biodrowego można podzielić na:

pierwotne:
  • nieprawidłowości w metabolizmie chrząstki stawowej
  • zmiany składu płynu stawowego
wtórne:
  • wrodzone wady budowy np. dysplazja (pięciokrotnie częstsza u kobiet niż mężczyzn)
  • zmiany w budowie stawu na skutek powikłań cukrzycy
  • osteoporoza
  • choroby układowe
  • martwica kości
  • urazy mechaniczne w okolicy biodra np. złamania bliższego końca kości udowej
  • nagromadzenie mikrourazów wynikających z przeciążenia np. na skutek dźwigania ciężarów, ciężkiej pracy fizycznej, pracy stojącej, długotrwałego uprawiania niektórych dyscyplin sportowych, nadwagi

Objawy

Zwyrodnienie stawu biodrowego zazwyczaj rozwija się latami. Głównym objawem jest ból. W pierwszym okresie jest praktycznie niezauważalny. Z czasem zaczyna bardziej doskwierać. Pojawia się w okolicach pachwiny i kolana (zazwyczaj po jednej stronie). Początkowo występuje podczas chodzenia po schodach, siadania, wstawania. Z czasem towarzyszy przy chodzeniu przez cały czas. Chory zaczyna utykać by odciążyć biodro. Ból zaczyna towarzyszyć nawet w spoczynku. Dalszej degeneracji towarzyszy postępujące ograniczenie ruchomości stawu.

Postępowanie

Im wcześniej uda wykryć się schorzenie tym większa jest szansa na zachowanie pełnej sprawności. Należy zacząć od pozbycia się zbędnych kilogramów i ograniczenia obciążeń stawu (zmiana trybu pracy, rezygnacja z niektórych aktywności, podpieranie się laska). Wskazane jest korzystanie z zabiegów fizykoterapii, a także wzmacnianie mięśni okolicy stawu biodrowego pod okiem fizjoterapeuty. W niektórych przypadkach pomóc może przyjmowanie leków przeciwzapalnych.

Leczenie chirurgiczne

Często zwyrodnienie stawu jest zdiagnozowane zbyt późno by leczenie zachowawcze przyniosło oczekiwane skutki. Wtedy przed pacjentem staje wybór pomiędzy bólem i brakiem sprawności do końca życia, a poddaniem się operacji polegającej na wymianie uszkodzonego stawu na sztuczną protezę. Protezy wykonane są ze stopów metali. W zależności od metody mogą być chromowo-kobaltowe, tytanowo-molibdenowe czy tytanowe. Protezy montuje się przy pomocy śrub, specjalnego kleju lub na wcisk. Wyróżnić można dwa podejścia: Endoprotezoplastyka - całkowita: wymianie podlega zarówno głowa kości udowej jak i panewka - częściowa: wymianie podlega jedynie głowa kości udowej Kapoplastyka – nowsza metoda, wymianie podlega jedynie panewka, pozostawia się naturalną głowę kości udowej Kapoplastyka uznawana jest za metodę lepszą, gdyż w mniejszy sposób ingeruje w organizm pacjenta. Co więcej z temu zabiegowi towarzyszy znacznie mniej potencjalnych powikłań niż w przypadku klasycznego podejścia. Niestety nie jest to metoda dostępna dla wszystkich. Staw biodrowy musi być w relatywnie dobrym stanie, pacjent nie może cierpieć na osteoporozę czy martwicę kości.

Po operacji

Powrót do pełnej sprawności jest praktycznie niemożliwy, ale można osiągnąć znaczną poprawę. Ze sztucznym biodrem nie można biegać, skakać, ale spacery czy spokojna jazda na rowerze będą wręcz wskazane i co najważniejsze tym czynnościom przestanie towarzyszyć ból. Trzeba kontynuować ćwiczenia wzmacniające okoliczne mięśnie i kierować się zdrowym rozsądkiem by nie obciążać zbytnio operowanego biodra.

Zderzenie z rzeczywistością

Niestety na te operacje trzeba długo czekać. W większości szpitali okres oczekiwania przekracza dwa lata, a w najbardziej renomowanych ośrodkach dochodzi nawet do pięciu lat.


Sprawdź ile czeka się na endoprotezoplastykę stawu biodrowego »


Z dużymi problemami spotykają się także pacjenci po operacji z powikłaniami. W przypadku uszkodzenia protezy okres oczekiwania na odpowiedni zabieg trwa od dwóch miesięcy do ponad pół roku. Koszt wykonywania takiego zabiegu w prywatnej klinice to ok. 30 tys. zł.